Rumana linguo

Commons-emblem-trademark-issue.svgNuvola apps edu mathematics-p.svg
Ica artiklo bezonas revizo da ula persono qua konocas ambe Ido, ed ica temo ciencala, teknologiala, matematikala, filozofiala, sportala, edc.
Ka vu povas helpar ni revizar ol? Nuvola apps edu science.svg
Rumana linguo
Română
Parolata en: Rumania, Moldavia, Voivodina, Bulgaria, ed altra landi da mikra grupi
Regiono: Europa
Quanto di parolanti: 28 milioni (1ma e 2ma linguo)
Rango:
Klasifikuro: Indo-Europana linguaro
 Latinida linguo
  Romanco
   Est-Romanco
    Rumaniana
Oficala stando
Oficala linguo en: Rumania, Moldavia, Voivodina, Europana Uniono
Regulata da: Academia Română
Kodexi
ISO 639-1: ro
ISO 639-2: rum (B); ron (T)
Videz anke: Indo-Europana linguaroLinguaro

Rumaniana esas Latinida linguo parolata precipue en Rumania e Moldavia.

GramatikoRedaktar

La substantivi Rumaniana havas tri genri:feminalo, maskulalo e neutralo, e deklinas per numero (singulara e plurala) e kazo (nominativo, akuzativo, dativo, genitivo e vokativo.) L'artikli, ultre multa adjektivi e pronomi, akordas pri genro, numero e kazo kun la substantivo li referas. Rumaniana esas la sola Latinida linguo ube definita artikli esas enklitika.

Simila ad omna Latinida lingui, Rumaniana verbi esas tre inflexala pri persono, numero, tempo, modo e voco. La ordinara ordino di vorto esas SVO (subjekto, verbo, objekto.) Rumaniana havas quar verbala konjugi quo dividas en dek shabloni di konjugi.

SkribosistemoRedaktar

L'unesma skribita dokumenti de Latinida linguo verbala en mezpoko en la Balkania skribesis da la Bizancana historiisto Theophanes en la sisesma yarcento pro militala expediciono kontre l'Avari de 587, kande Vlacelo laboristo qua akompanar la Bizancana armeo remarkis qua la kargajo falita de un de la animali e klamis kontre kompano Torna, torna fratre ("revinez fratulo!").

La maxim olda skribala texto en Rumaniana esas letro de junio 1521, en qua Neacşu de Câmpulung skribis ad l'urbestro de Braşov pri minacanta atako dil Turki. Eris skribis kun la kirila alfabeto, simila ad multe frua skriburi.

Exemplo di linguoRedaktar

Toate fiinţele umane se nasc libere şi egale în demnitate şi în drepturi. Ele sunt înzestrate cu raţiune şi conştiinţă şi trebuie să se comporte unele faţă de altele în spiritul fraternităţii.

Omna homi naskas libera ed egala relate digneso e yuri. Li esas dotita per raciono e koncienco e devas agar vers l'una l'altra en spirito di frateso.

Extera ligiliRedaktar

  Oficala lingui di Europana Uniono  
Angliana | Bulgariana | Chekiana | Daniana | Estoniana | Finlandana | Franciana
Germaniana | Grekiana | Hispaniana | Hungariana | Irlandana | Italiana | Latviana
Lituaniana | Maltana | Nederlandana | Poloniana | Portugalana | Romaniana
Slovakiana | Sloveniana | Suediana
Fonto: Pagino di Europana Uniono