Diferi inter la revizi di Aragonana linguo

1 bitokon aldonis ,  antaŭ 5 jaroj
kelka korektigi
(kelka korektigi)
{{Revizo}}
{{Linguo|
|Nomo_en_Ido = Aragonana linguo
|Nomo_linguo = Aragonés
|Ube_esas_oficala = [[Aragono]]
|Akademio = Academia d'a Luenga Aragonesa
|mapo = [[ImajoArkivo:Predominis lingüístics de l'Aragó segons la Llei de llengües.png|300px]]
|mapo_paroli = Loki ube l'Aragonana parolesas.
|Iso1 = an
'''Aragonana linguo''' esas Latinida linguo parolata en nord-[[Aragono]].
 
Dum [[Reconquista]], la linguo expandis al sudo. L'uniono di [[Rejio di Aragono]] kun [[Komtio di Barcelono]] en to ke esus [[Krono di Aragono]], havas granda influencoinfluo inter Aragona ed [[Hispaniana linguo|Hispaniana]].
 
== Historio ==
Aragonana linguo naskigis cirkume 8ma yarcento kom unu dide multa Latinida dialekti developita en centrala e nordala Pirinei, ed esto di valo di Ebro en [[La Rioja]], sudo ed esto di Navarra e Alta Aragon.
 
[[Reconquista|Rikonquesto]] di zono da Aragonani e NavarraniNavarani facis ke la linguo extensis (por co helpis ke ol existis altra linguo, parolita da kristani en islamana zono tre semblanta a l'Aragonana e kun poka chanji, ol ne esis desfacila di "aragonigar"). Quankam, l'extensiono di l'Aragonana facis ke ol komencis influeso di altra Latinida linguo kam Ocitaniana, Hispaniana e Kataluniana. L'Aragonana parolita en La Rioja e Soria komencis desaparar dum ta epoko.
 
[[Arkivo:Evolución Aragonés - Aragón.svg|300px|right|thumb|Evoluo di l'Aragonana linguo.]]
 
== Dialekti ==
[[Arkivo:Grupos de parlas de l'aragonés.svg|290px|right|thumb|La proponopropozo di quar dialekti faritafacita da Francho Nagore.]]
 
KomQuale preske omnatota la lingui, l'Aragonana anke havas dialekti. On povas dicar ke en omna valo parolesas aparta dialekto.
 
Ol existas proponopropozo (facita da Francho Nagore) por dividar la linguo en quar precipua dialekti:
* Centra
* Ocidenta
* Suda
 
Por kelka linguisti, ta grupi esas komplexa dialektala formitaformacita di kelka paroladi. Por altri, ta quar grupi esas la dialekti di l'Aragonana e la Chesiana e la Chistabinana esus komarkala paroladi.
 
== Gramatiko ==
87 739

redakturi