Diferi inter la revizi di Volkswagen

5 105 bitokojn aldonis ,  antaŭ 5 jaroj
kelka korektigi. + plusa texto + imaji
(kelka korektigi. + plusa texto + imaji)
[[Arkivo:Volkswagen_logo.svg|thumb|150px|Logotipo* de Volkswagen.]]
'''Volkswagen''' esas [[automobilo|automobila fabrikanto]] kun sideyo en [[Wolfsburg]], [[Germania]] e fabrikerii en diversa landi.
[[Arkivo:VW_Werk_Altes_Heizkraftwerk.jpg|thumb|200px|left|Historiala fabrikerio di Volkswagen, en [[Wolfsburg]].]]
'''Volkswagen''' esas [[automobilo|automobila fabrikanto]] kun sideyo en [[Wolfsburg]], [[Germania]]<ref name="escarabajo">{{cite web|url=http://www.dw-world.de/dw/article/0,2144,1837650,00.html|title=El "escarabajo" cumple 60 años |year =2005|publisher=Deutsche Welle 27.12.2005|accessdatelo= 20ma di septembro 2007|language=Hispana}}</ref>. "Volks Wagen" signifikas en [[Germana linguo|Germana]] "automobilo dil populo".
 
Nune ol havas entote 45 fabrikerii en 20 landi: [[Germania]], [[Arjentinia]], [[Belgia]], [[Brazilia]], [[Populala Republiko di Chinia]], [[Hispania]], [[Slovakia]], [[Usa]], [[Francia]], [[Hungaria]], [[India]], [[Italia]], [[Israel]], [[Malaizia]], [[Mexikia]], [[Polonia]], [[Unionita Rejio]], [[Chekia]], [[Rusia]] e [[Sudafrika]]. La Grupo Volkswagen (Germane: Volskwagen AG) anke kontrolas la marki [[Audi]], [[Seat]], [[Skoda]], Bentley, Bugatti, Lamborghini, Scania, e MAN SE. Pos [[2012]] l'automobila kompanio [[Porsche]] e l'Italiana fabrikanto di [[motorciklo|motorcikli]] Ducatti anke esas parto del grupo.
 
== Historio ==
[[Arkivo:T77_Prototype-1.jpg|thumb|200px|Prototipo Tatra T77, 1933.]]
{{Nekompleta}}
[[Arkivo:Ferdinand_Porsche.jpg|thumb|left|160px|[[Ferdinand Porsche]]]]
La nomo "Volks Wagen" originis dum la [[1930a yari]] en [[Naziista Germania]] kun la ideo di konstruktar un [[automobilo]] qua povus kompresar da un granda nomo di personi. Kande [[Adolf Hitler]] asumis povo en [[1933]], ilu decidis developar l'automobila industrio di Germania, por konkurencar kun [[Anglia|Angla]] e [[Francia|Franca]] automobili. Segun la deziro di Hitler, ta automobilo mustis esar simpla e chipa, por ke ula laboristo povus komprar lo. [[Ferdinand Porsche]] (1875-1952) esis l'injenioro komisita por developar la projeto, quankam granda parto di la desegno inspiresis sur l'automobili de la kompanio Tatra, nome la modelo T77, kreita en [[Chekoslovakia]] da Hans Ledwinka.
 
[[Arkivo:VW_Kuebelwagen_1.jpg|thumb|200px|''Kübelwagen''.]]
Ica firmo naskis en la dekado di 1930 na [[Nazista Germania]], e kreesis por konstruar vehilo pose konocata kom "skarabeo" (en la Germaniana ''Käfer'') e qua mustis, segun la deziro di [[Adolf Hitler]], esar chipa, por ke ula laboranto povus komprar lo. L'injenioro konfidata dil projekto esis [[Ferdinand Porsche]] (1875-1952) malgre ke granda parto di lua desegno inspiris sur l'automobili da Tatra, kreita da Hans Ledwinka.
Hitler deziris ke la fabrikerio dil "automobilo dil populo" esus la ma maxim granda de [[Europa]], e proxim navigebla voyo. La fabrikerio mustis havar lua propra elektrerio, por furnisar elektro ambe a la fabrikerio ed a un nova urbo. Hitler selektis la vilajo Fallersleben apud la kanalo Mittelland, qua partoprenis dum la 14ma yarcento a la komtio Schloss Wolfsburg. Cirkume 336,000 personi pagis anticipe por l'automobilo, nomizita en la Germana ''Kdf-Wagen'' (Kdf esis abreviuro di ''Kraft durch Freude'', "forco kun joyo") qua aparis aparis 1936. L'automobilo ja havis lua karakteriziva kurvi di lua korpo, e la motoro kun 4 cilindri koldigita da aero ed instalita dope dil vehilo.
 
La nova fabrikofabrikerio, konstruktita en urbo developita por lojar ol e qua baptisesis kombaptesis ''KDF-Stadt'', nur povis fabrikar poka unajiquanti di vehili kande komencis la [[Duesma mondomilito]] yeen 1939. KomKonseque konsequencode dilla milito, lua produktadool adaptesis alpor produktar militala vehili, komquale ola "tota tereni" ''jeepKübelwagen''* Kübelwagen o l'amfibia modelo ''Schwimmwagen''.
Ula 336 000 pagis pro la modelo e la prototipi di l'automobilo, nomizita en la Germana ''Kdf-Wagen'' (''KDF'' signifas ''Kraft durch Freude'') qui aparis ye 1936. L'automobilo ja havis la kurvi karakteriziva di lua formato e la motoro koldigita kun aero di 4 cilindri ''montado na traseira''.
 
La nova fabriko, konstruktita en urbo developita por lojar ol e qua baptisesis kom ''KDF-Stadt'', nur povis fabrikar poka unaji kande komencis la [[Duesma mondomilito]] ye 1939. Kom konsequenco dil milito, lua produktado adaptesis al militala vehili, kom o ''jeep''* Kübelwagen o l'amfibia modelo Schwimmwagen.
 
=== 1945: necerta futuro ===
[[Arkivo:VW Standard,Bj1950 2005-09-17.jpg|thumb|200px|Volkswagen ''Type 1'' o ''Käfer'' (Germane por "skarabeo")]]
La firmo existas pose postmilito danko al Britaniana majoro Ivan Hirst. En aprilo 1945 la KdF-Stadt e lua fabriko, multe bmbardita, kaptesis da Usani e restis sub Britaniana administrado. L'unesma ideo esis uzar ol por manteno di grava militala vehili e kom parto di milito-reparo. Hirst verdigis vehilo e presentis ol en Britaniana militala instaladi. Kom la Britanian armeo ne havis lejera transporto-vehili, il presuadesis por komprar 20 000 unaji en septembro 1945. L'unesma unaji esis por la forci di okupado e por la Germana posto.
[[Arkivo:1962_Volkswagen_Beetle_Engine_(3564060578).jpg|thumb|250px|left|La 4-cilindra motoro kun singla [[karburatoro]] e 1,200 cc di kapaceso, koldigita da aero, 1962.]]
LaPos firmofinar existasla milito, komence la ideo dil Usani esis destruktar la fabrikerio, ma ol posekontinuis postmilitoexistar danko ala Britaniana majoro Ivan Hirst. En aprilo 1945 la KdF-Stadt e lua fabrikofabrikerio, multe bmbarditabombardita, kaptesis dadal Usani e restis sub Britaniana administrado. L'unesma ideo esis uzar ol por mantenofacar manteni di grava militala vehili e kom parto di la indemni pro la milito-reparo. Hirst verdigiskolorizis un automobilo vehiloverde e presentisprizentis ol en Britaniana militala instaladi. KomPro la Britanian armeool ne havishavabis lejera transporto-vehili, ilBritanian presuadesisarmeo pordecidis komprar 20 ,000 unajivehili en septembro 1945. L'unesma unajivehili esis por la forci di okupadookupeso e por la Germana postopostala servado.
 
En 1946 la firmo produktis 10001,000 automobili omna -monato, remarkinda quanteso, nam la fabrikofabrikerio ankore ne esisrikonstruktesis rikonstruktitakomplete: la pluvopluvi interruptis la produktado pro manko di glasi en la fenestrofenestri e pro trui en la teguli. L'aceroLa stalo uzita por facar automobili pagispagesis kun la produktado di vehiliautomobili.
 
[[Arkivo:Volkswagen-rapunzel.jpg|thumb|left|250px|Volkswagen ''Combi'' (anke ''Transporter'' e ''Bus'') en diferanta landi.]]
[[Arkivo:Volkswagen_Karmann_Ghia_(Typ_14),_Schaffen_Diest_Fly-Drive_2013.JPG|thumb|250px|Karmann Ghia.]]
La nomo dil automobilo e dil urbo chanjesis rispektive a Volkswagen e Wolfsburg. Dume la produktado kreskabis. La fabrikerio ofrecesis a Britaniana, Usana e Franca kompanii, ma nulo montris intereso. La reprezentinti di [[Ford Motor Company]] dicis ke la modelo ne esis tam bona kam la Usana. En [[Francia]] [[Citroën]] komencis produktar la modelo 2CV, e [[Fiat]] en [[Italia]] komencis produktar la modelo 500.
 
Pos 1948 la modelo divenis simbolo dil "ekonomiala miraklo Germana". Ol gradope recevis surnomi en diversa landi, ofte relatinta a [[cimo|cimi]] o [[skarabeo|skarabei]] - quale ''Käfer'' en Germania, ''Beetle'' o ''Bug'' en Anglia ed Usa, ''Coccinelle'' ([[kocinelo]]) en [[Francia]], ''Carocha'' en [[Portugal]] e ''Escarabajo'' en [[Hispania]], ma anke recevis altra surnomi quale ''Fusca'' en [[Brazilia]] o ''Vocho'' en [[Mexikia]]. Nune ol nominezas ''Type 1'', pro esir l'unesma modelo produktita da Volkswagen. Ank en 1948 aparis la modelo ''Combi'' o ''Type 2'' qua uzesis kom furgono o por transportar 9 til 12 pasajeri. Ol anke uzis la 4-cilindra motoro koldigita da aero dil ''Type 1''. En 1961 aparis la modelo ''Type 3'' kun 4 pordi e motoro kun 4-cilindra motoro di 1,600 cc anke koldigita da aero ed en 1973 aparis la modelo ''Type 4'' kun la sama motoro dil ''Type 3''. De 1955 til 1974 anke fabrikigesis en Germania la sportala modelo ''Karmann Ghia'', kun motori di 1,200 cc, 1,500 cc e 1,600 cc.
 
[[Arkivo:VW Passat 1974 hl yellow TCE.jpg|thumb|250px|Volkswagen ''Passat'', 1974.]]
[[Arkivo:Vw_golf_1_h_sst.jpg|thumb|250px|left|Unesma generaciono dil Volkswagen ''Golf''.]]
En [[1955]] la fabrikerio produktis la milionesma exemplero dil ''Type 1''<ref name="escarabajo"/>. En [[1972]] la mondala produktado dil ''Käfer'' superiris la historiala produktado dil [[Ford]] ''Model T'': plu kam 15 milion ''Käfer'' vendabes til lor. La modelo ''Type 1'' fabrikigesis en altra landi, quale [[Brazilia]] (ube vendesis plu kam 3 milion exempleri) e [[Mexikia]] (ube kontinuis produktesir til [[2003]]). Entote la mondala produktado dil ''Type 1'' superiris 21.5 milion exempleri.
 
Tamen, Volkswagen sentis ke balde bezonabos substitucar la motori koldigita da aero e, pos komprar la fabrikerio Auto Union dum la [[1960a yari]] ol komencis lansar automobili kun frontala motori koldigita da aquo. ''Passat'', l'unesma modelo kun ta motori lansesis en [[1973]]. La sequanta yaro lansesis altra modelo di suceso, ''Golf''.
 
En [[1998]] Volkswagen lansis ''New Beetle'', automobilo konstruktita en la platformo dil ''Golf'' e desegno qua semblas ''Käfer''. En [[2002]] ol lansis du luxoza modeli: la berlino ''Phaeton'' e la "tota tereno" ''Touareg''.
En 1946 la firmo produktis 1000 automobili omna monato, remarkinda quanteso, nam la fabriko ankore ne esis rikonstruktita: la pluvo interruptis la produktado pro manko di glasi en la fenestro e pro trui en la teguli. L'acero por facar automobili pagis kun la produktado di vehili.
 
== Referi ==
L'automobilo e l'urbo chanjis la nomi donacita da Hitler a Volkswagen e Wolfsburg, respektive. Dume, la produktado kreskis. La fabriko ofrecesis al Britaniana, Usana e Franciana fabrikisti, ma nula interesigis.
{{reflist}}
 
[[Kategorio:Entraprezi]]
{{klado}}
[[Kategorio:Automobilala teknologio]]
87 675

redakturi