Diferi inter la revizi di Gruzia

103 bitokojn aldonis ,  antaŭ 7 jaroj
+mikra texto
m (Bot: Migrating 185 interwiki links, now provided by Wikidata on d:q230 (translate me))
(+mikra texto)
La korekta nomo di lando esas '''Gruzia'''. ''[[Georgia]] la nomo di un [[Usa]]na stato. (videz [[Georgia (Usa)]])''
{{Landi|
| Nomo = Gruzia
| Lokala_nomo = საქართველოს რესპუბლიკა<br />Sakartvelos Respublika
| Oficala_lingui = [[Gruziana linguo|Gruziana]]
| Guvernerio = [[Republiko]]
| Nomo_listo_chefo_stato = Listo di prezidistiprezidanti di Gruzia
| Titulo_chefo_stato = Prezidistoprezidanto
| Chefo_di_stato = [[Mikhail Saakashvili]]
| Nomo_listo_chefo_guvernoNomo_listo_chefo_guvernerio = Listo di chefa ministrichefministri di Gruzia
| Titulo_chefo_guvernoTitulo_chefo_guvernerio = Chefa ministrochefministro
| chefo_guvernochefo_guvernerio = [[Nikoloz Gilauri]]
| Surfaco = 69.700
| Rango_surfaco = 120
=== Historio ===
{{PA|Historio di Gruzia}}
Homo habitas kontinue la regiono di nuna Gruzia posde la [[petr-epoko]]. La regiono esis okupita sucedante da [[Anciena Grekia|Greki]], [[Persae imperio|Persiani]]pose eda [[RomanaPersian imperio|RomaniPersiani]]. Nuna chefurbo, Tbilisi, esis fondita yeen [[380 aK]].
 
[[Arkivo:Earlycaucasus655.jpg|thumb|left|200px|Mapo di la regiono di [[Kaukazo]], kun le stati di [[Kolchido]] ed Iberia.]]
[[Roman imperio|Romani]] konquestis la regiono komplete en 66 aK, e lua dominacajo lastis preske 400 yari. Li introduktis [[kristanismo]] dum la [[4ma yarcento]], e rejulo [[Mirvan 3ma di Iberia]] deklaris lu l'oficala religio di lando yeen [[327]]. Ta akto proximigis Iberia e la [[BizantinaBizancana Imperio]].
 
[[Arabia|Arabi]] okupis Tbilisi yeen [[645]], ma Gruziani konservis granda autonomeso sub l'Araba rejio<ref>"Christianity and the Georgian Empire" (early history) Library of Congress, marto 1994</ref>. Dum la komenco di la [[12ma yarcento]] rejulo [[Davit 4ma di Gruzia]] lente ekpulsis [[Seljuk-imperio|Seljuka turki]] de la regiono, ma ye [[1292]] [[Mongolia|Mongoli]] okupis la regiono, til [[1310]].
 
YeEn [[1783]] Gruzia esis okupita da [[RusianaRusian Imperioimperio]] signatis [[Georgievsk-kontraktokontrato]] en ke [[RusianaRusian Imperioimperio|Rusia]] defendus la mikra rejio di Kartli-Kakheti, restajo di anciena rejii di Gruzia. Malgre ta, Rusia ne defendis Kartli-Kakheti kande [[Otoman imperio|Turkiani]] e Persiani atakis Tbilisi ye [[1875]] e nove ye [[1795]].
 
Ye la [[2222ma di decembro]] [[1800]] caro [[Pavel 1ma di Rusia]] anexis la rejio di Kartli-Kakheti a RusianaRusian imperio, e konfirmis l'anexo da dekreto ye la [[8 di januaro]] [[1801]]<ref>Gvosdev, Nikolas K.: ''Imperial policies and perspectives towards Georgia: 1760-1819'', Macmillan, Basingstoke 2000</ref>. Gruziana nobeleso ne aceptis la dekreto til [[1802]].
 
De [[1803]] til [[1878]] kom konsequo di diversa militi kontre [[Otoman imperio|Otomani]] e [[Persa imperio|Persiani]], Gruziana teritorio kreskis. [[Abkhazia]], por exemplo, esis okupita komplete yeen [[1864]]. Dum [[Rusiana Revoluciono]] komencis movemento di nedependeso ma yeen februaro [[1921]] la Sovieta [[Reda Armeo]] okupis la lando e retrodonis la teritorio a Turkia.
 
Gruzia divenis nove nedependanta pos falo di [[Soviet-UnionoSovietia]], ye la [[99ma di aprilo]] [[1991]]. Ye la [[2626ma di mayo]] sam yaro, [[Zviad Gamsakhurdia]] esis elektita prezidistoprezidanto. Gamsakhurdia pariis pri Gruziana nacionalismo, e deklaris ke [[Abkhazia]] e [[Sud-Osetia]] sejornus sub GruzianaGruzian autoritato.
De [[22 di decembro]] [[1991]] til [[6 di januaro]] [[1992]] okuris sangoza [[stato-stroko]] ke ekpulsis Gamsakhurdia de povo. On komencis [[interna milito]] ke lastis til [[1995]]. Ye [[1992]] [[Eduard Shevardnadze]] retroiris a Gruzia ed unionis su a la chefi di revolto, Kitovani e Ioseliani, ed organizis triumviraro, nomizita "Konsilantaro di Stato" por guvernar lando. Ye [[1995]] Shevardnadze esis oficale elektita prezidisto di lando.
 
De [[22 di decembro]] [[1991]] til [[6 di januaro]] [[1992]] okuris sangoza [[stato-stroko]] ke ekpulsis Gamsakhurdia de povo. On komencis [[interna milito]] ke lastis til [[1995]]. Ye [[1992]] [[Eduard Shevardnadze]] retroiris a Gruzia ed unionis su a la chefi di revolto, Kitovani e Ioseliani, ed organizis triumviraro, nomizita "Konsilantaro di Stato" por guvernar lando. YeEn [[1995]] Shevardnadze esis oficale elektita prezidistoprezidanto di lando.
Ye [[2008]] okuris milito kontre la nedependeso di [[Sud-Osetia]]. [[Rusia]] agnoskis la nedependeso di Sud-Osetia e di [[Abkhazia]] e sendis trupi por defendar Sud-Osetiana teritorio.
 
YeEn [[2008]] okuris milito kontre la nedependeso di [[Sud-Osetia]]. [[Rusia]] agnoskis la nedependeso di Sud-Osetia e di [[Abkhazia]] e sendis trupi por defendar Sud-Osetiana teritorio.
 
=== Politiko ===
* [[Adjaria]] (en sud-westo apud Nigra maro)
 
* [[Abkhazia]] (en nord-westo apud [[Nigra maro]])
** Surfaco: 8 400 km²
** Chefurbo: [[Sukhumi]]
* [[Sud-Osetia]]
 
Autonomio di '''Abkhazia''' proklamis su nedependanta ye [[1992]], ma nula stato agnoskabis la nedependanteso. Nur Rusia havas bona relati kun Abkhazia. La regiono di [[Sud-Osetia]], en [[Kaukazo]] montaro (nordo di lando), deklaris su nedependanta de Gruzia ye la [[2828ma di novembro]] [[1991]] ([[Nord-Osetia]] esas parto di [[Rusia]]).
 
Ye laEn agosto [[2008]] Gruzia probis nesucesoze retrokonquestar [[Sud-Osetia]] kun forco, pro quo [[Rusia]] helpis [[Sud-Osetia]].
 
=== Geografio ===
93 150

redakturi