Diferi inter la revizi di Latvia

1 330 bitokojn aldonis ,  antaŭ 7 jaroj
+mikra texti (historio, kulturo)
(+mikra texti (historio, kulturo))
| Oficala_lingui = [[Latviana linguo|Latviana]]
| Guvernerio = [[Republiko]]
| Nomo_listo_chefo_stato = Listo di prezidistiprezidanti di Latvia
| Titulo_chefo_stato = Prezidistoprezidanto
| Chefo_di_stato = [[Andris Bērziņš]]
| Nomo_listo_chefo_guverno = Listo di chefa ministrichefministri di Latvia
| Titulo_chefo_guverno = Chefa ministrochefministro
| chefo_guverno = [[Valdis Dombrovskis]]
| Surfaco = {{formatnum:64589}}
Anke konocita kom [[Livonia]], la regiono di nuna Latvia jacis sub dominaco di [[Ordeno di Germana Kavalieri]] dum [[13ma yarcento]]. Dum [[16ma yarcento]] ol divenis parto di la [[Rejio di Polonia e Lituania]]. Ye [[1629]] ol divenis [[Suedia]]na domeno.
 
Latvia esis okupita da [[RusianaRusian Imperioimperio]] dum [[18ma yarcento]]. Rusi atemptis remplasigar [[Latviana linguo]] da [[Rusiana linguo]] dum fino di [[19ma yarcento]], ma populala nekontento explozis dum [[Rusiana Revoluciono di 1905]] qua recevis [[Nacionalismo|nacionalista]] karaktero en Baltika stati.
 
[[Arkivo:Latvia stamp K.Ulmanis 2001 15l.jpg|thumb|left|130px|[[Kārlis Ulmanis]], unesma chefo di guvernerio di Latvia.]]
[[Unesma mondo-milito]] devastis la regiono di nuna Latvia. Demandi por auto-determinado komence esis movado por autonomio, ma kun [[Rusiana Revoluciono]], la [[Kontraktokontrato di Brest-Litovsk]] e la fino dil milito ye [[11 di novembro]] [[1918]] okuris un vakuo di povo, e Latvia deklaris lua nedependeso ye [[18 di novembro]] [[1918]]. [[Kārlis Ulmanis]] divenis lua unesma chefo di guvernoguvernerio. Lando adoptis lua unesma [[konstituco]] yeen februaro [[1922]], ma ye [[15 di mayo]] [[1934]] Ulmanis establisis [[diktatoreso]] qua lastis til [[1940]].
 
Ye [[17 di junio]] [[1940]] [[Soviet-Uniono]] anexis Latvia. Latvia divenis parto di [[SU]] kun la nomo [[Socialista Sovieta Republiko di Latvia]]. La sequant yaro, [[Nacional-Socialista Germania]] atakis Soviet-Uniono, ed invadis Latvia ye [[10 di julio]] [[1941]]. Germani komencis mortigar [[judo|judi]] e [[cigano|cigani]], e konskriptis cirkum 200,000 Latviani kom soldati, di qui cirkum 100,000 perisis. Kande Sovietana kontratako komencis en [[1944]] li decidis koncentrar ataki en [[Ukrainia]] e [[Bielorusia]]. Do, cirkum 200,000 Germana soldati restis en [[Kurlando]] til fino di la milito, ye [[8 di mayo]] [[1945]], kande lia komandinto, kolonelo Carl Hilpert, kapitulacis.
Ye [[17 di junio]] [[1940]], [[Soviet-Uniono]] anexis lando. Latvia divenis parto di [[SU]], kun nomo '''[[Socialista Sovieta Republiko di Latvia]]'''.
 
Kom rezulto di la milito, Latviana populo diminutis en 300,000 til 500,000 personi. Lua substrukturo sufris severa domaji. Pos la milito, Sovietani deportis cirkum 43,000 rurala proprietanti e Latviana nacionalisti vers [[Siberia]]. L'uzado di [[latviana linguo]] esis restriktita, e l'adopto di bilingueso esis forcita. La situeso komencis chanjar kande [[Mihail Gorbachev]] asumis povo en [[1985]]. En [[1987]] komencis l'unesma demonstri por nedependeso, ed ye [[21 di agosto]] [[1991]], depos intensa populala protesti, Latvia divenis nove nedependanta.
Ye [[21 di agosto]] [[1991]], depos intensa populala protesti, Latvia rekuperis nedependeso.
 
Ye la [[29 di marto]] 2004 la lando esas membrostato di [[NATO]].
 
Ye la [[1 di mayo]] [[2004]] Latvia divenis membro di [[Europana Uniono]].
 
=== Politiko ===
Latvia esas [[parlamento|parlamentala]] [[republiko]]. La [[chefo di stato]] esas la prezidistoprezidanto, nune [[Valdis Zatlers]]. La [[chefo di guvernerio]] esas la [[chefa ministrochefministro]], nune [[Valdis Dombrovskis]]. La parlamento elektas la prezidistoprezidanto.
 
La [[parlamento]] havas 1 chambro: ''Saeima'', kun 100 membri.
 
=== Ekonomio ===
:''Videz anke: [[{{PA|Ekonomio di Latvia]]''}}
 
=== Demografio ===
 
=== Kulturo ===
La [[folkloro]] di Latvia havas plu kam 1.2 milioni di texti e plu kam 30,000 muziki. Dum [[19ma yarcento]] nacionalista movadi komencis stimular Latviana kulturo. Un di ta propageri esis [[Krišjānis Valdemārs]].
 
=== Referi ===
81 298

redakturi