Diferi inter la revizi di Gruzia

783 bitokojn aldonis ,  antaŭ 9 jaroj
m
+mikra texto (historio)
m (+mikra texto (historio))
| Religii = [[ortodoxa kristanismo]], 83% }}
 
'''Gruzia''' (en [[Gruziana linguo|Gruziana]] საქართველო ''sak’art’velo'') esas lando qua jacas en suda parto di [[Kaukazo]]-montaro en estala rivo di [[Nigra maro]], inter [[Azia]] ed [[Europa]]. GruziaLua esisvicina konocitalandi ankeesas kom[[Rusia]] '''Gruzia'''en nordo, [[Turkia]] ed [[Armenia]] en sudo, e [[Azerbaijan]] en sud-esto.
 
'''Bazala fakti pri Gruzia.'''
=== Historio ===
Homo habitas kontinue la regiono di nuna Gruzia pos la [[petr-epoko]]. La regiono esis okupita sucedentesucedante da [[Anciena Grekia|Greki]], [[Persa imperio|Persiani]] e [[Romana imperio|Romani]]. Nuna chefurbo, Tbilisi, esis fondita ye [[380 aK]].
 
[[Arkivo:Earlycaucasus655.jpg|thumb|left|200px|Mapo di la regiono di [[Kaukazo]], kun le stati di [[Kolchido]] ed Iberia.]]
Romani introduktis [[kristanismo]] dum [[4ma yarcento]], e rejulo [[Mirvan 3ma di Iberia]] deklaris lu l'oficala religio di lando ye [[327]]. Ta akto proximigis Iberia e la [[Bizantina Imperio]].
 
[[Arabia|Arabi]] okupis Tbilisi ye [[645]], ma Gruziani konservis granda autonomeso sub l'Araba rejio<ref>"Christianity and the Georgian Empire" (early history) Library of Congress, marto 1994</ref>. Dum la komenco di [[12ma yarcento]] rejulo [[Davit 4ma di Gruzia]] lente ekpulsis [[Seljuk-imperio|Seljuka turki]] de la regiono, ma ye [[1292]] [[Mongolia|Mongoli]] okupis la regiono, til [[1310]].
 
Ye [[1783]] Gruzia esis okupita da [[Rusiana Imperio]] signatis [[Georgievsk-kontrakto]] en ke [[Rusiana Imperio|Rusia]] defendus la mikra rejio di Kartli-Kakheti, restajo di anciena rejii di Gruzia. Malgre ta, Rusia ne defendis Kartli-Kakheti kande [[Otoman imperio|Turkiani]] e Persiani atakis Tbilisi ye [[1875]] e nove ye [[1795]].
De [[1803]] til [[1878]] kom konsequo di diversa militi kontre [[Otoman imperio|Otomani]] e [[Persa imperio|Persiani]], Gruziana teritorio kreskis. [[Abkhazia]], por exemplo, esis okupita komplete ye [[1864]]. Dum [[Rusiana Revoluciono]] komencis movemento di nedependeso ma ye februaro [[1921]] la Sovieta [[Reda Armeo]] okupis la lando e retrodonis la teritorio a Turkia.
 
Gruzia divenis nove nedependanta pos falo di [[Soviet-Uniono]], ye [[9 di aprilo]] [[1991]]. Ye [[26 di mayo]] sam yaro, [[Zviad Gamsakhurdia]] esis elektita prezidisto. Gamsakhurdia pariis pri Gruziana nacionalismo, e deklaris ke [[Abkhazia]] e [[Sud-Osetia]] sejornus sub Gruziana autoritato.
De [[22 di decembro]] [[1991]] til [[6 di januaro]] [[1992]] okuris sangoza [[stato-stroko]] ke ekpulsis Gamsakhurdia de povo. On komencis [[interna milito]] ke lastis til [[1995]]. Ye [[1992]] [[Eduard Shevardnadze]] retroiris a Gruzia ed unionis su a la chefi di revolto, Kitovani e Ioseliani, ed organizis triumviraro, nomizita "Konsilantaro di Stato" por guvernar lando. Ye [[1995]] Shevardnadze esis oficale elektita prezidisto di lando.
 
Ye [[2008]] okuris milito kontre la nedependeso di [[Sud-Osetia]]. [[Rusia]] agnoskis la nedependeso di Sud-Osetia e di [[Abkhazia]] e sendis trupi por defendar Sud-Osetiana teritorio.
 
=== Ekonomio ===
:''Videz anke: [[{{PA|Ekonomio di Gruzia]]''}}
* Pekunio:Gruziana lari (vice Rusa rublo). 1 lari = 100 tetri.
* Exportaco-produkti: citruso-frukti, [[teo]], [[vino]].
** Azeriana 6,5 %
** Armeniana 5,6%
** ?
 
* Religio: Ortodoxismo (83%)
93 153

redakturi